أداة
تصريف فعل dört gözle beklemek
اكتب أيّ فعل تركي بالمصدر (مثل gelmek) وشاهد تصريفه في تسعة أزمنة، مع كل الضمائر، مثبتًا ومنفيًّا. الجذر بلون واللواحق بلون آخر، لترى كيف تُبنى الكلمة قطعة قطعة.
تصريف الفعلdört gözle beklemekينتظر بفارغ الصبرالجذر: bekle
المضارع المستمرّ (الآن)
Şimdiki zaman (-iyor)
ما يحدث الآن: «عم بعمل».
| أناben | dört gözle bekliyorum | |
| أنتَ / أنتِsen | dört gözle bekliyorsun | |
| هو / هيo | dört gözle bekliyor | |
| نحنbiz | dört gözle bekliyoruz | |
| أنتم (وحضرتك)siz | dört gözle bekliyorsunuz | |
| همonlar | dört gözle bekliyorlar |
المضارع (العادة)
Geniş zaman (-r)
العادات والحقائق والطلب المهذّب والوعد.
| أناben | dört gözle beklerim | |
| أنتَ / أنتِsen | dört gözle beklersin | |
| هو / هيo | dört gözle bekler | |
| نحنbiz | dört gözle bekleriz | |
| أنتم (وحضرتك)siz | dört gözle beklersiniz | |
| همonlar | dört gözle beklerler |
الماضي
Görülen geçmiş (-dı)
ما حدث وأنت متأكّد منه.
| أناben | dört gözle bekledim | |
| أنتَ / أنتِsen | dört gözle bekledin | |
| هو / هيo | dört gözle bekledi | |
| نحنbiz | dört gözle bekledik | |
| أنتم (وحضرتك)siz | dört gözle beklediniz | |
| همonlar | dört gözle beklediler |
المستقبل
Gelecek zaman (-acak)
ما سيحدث: «سأفعل».
| أناben | dört gözle bekleyeceğim | |
| أنتَ / أنتِsen | dört gözle bekleyeceksin | |
| هو / هيo | dört gözle bekleyecek | |
| نحنbiz | dört gözle bekleyeceğiz | |
| أنتم (وحضرتك)siz | dört gözle bekleyeceksiniz | |
| همonlar | dört gözle bekleyecekler |
الماضي المنقول
Duyulan geçmiş (-miş)
ما سمعته من غيرك أو اكتشفته الآن.
| أناben | dört gözle beklemişim | |
| أنتَ / أنتِsen | dört gözle beklemişsin | |
| هو / هيo | dört gözle beklemiş | |
| نحنbiz | dört gözle beklemişiz | |
| أنتم (وحضرتك)siz | dört gözle beklemişsiniz | |
| همonlar | dört gözle beklemişler |
ينبغي
Gereklilik (-meli)
النصيحة والواجب: «المفروض».
| أناben | dört gözle beklemeliyim | |
| أنتَ / أنتِsen | dört gözle beklemelisin | |
| هو / هيo | dört gözle beklemeli | |
| نحنbiz | dört gözle beklemeliyiz | |
| أنتم (وحضرتك)siz | dört gözle beklemelisiniz | |
| همonlar | dört gözle beklemeliler |
لو / ليت
Şart / dilek (-se)
التمنّي والافتراض، ومع mi للاقتراح.
| أناben | dört gözle beklesem | |
| أنتَ / أنتِsen | dört gözle beklesen | |
| هو / هيo | dört gözle beklese | |
| نحنbiz | dört gözle beklesek | |
| أنتم (وحضرتك)siz | dört gözle bekleseniz | |
| همonlar | dört gözle bekleseler |
يستطيع
Yeterlilik (-ebilir)
القدرة والإمكان والطلب المهذّب.
| أناben | dört gözle bekleyebilirim | |
| أنتَ / أنتِsen | dört gözle bekleyebilirsin | |
| هو / هيo | dört gözle bekleyebilir | |
| نحنbiz | dört gözle bekleyebiliriz | |
| أنتم (وحضرتك)siz | dört gözle bekleyebilirsiniz | |
| همonlar | dört gözle bekleyebilirler |
الأمر والطلب
Emir ve istek
افعل! لنفعل! ليفعل!
| أناben | dört gözle bekleyeyim | |
| أنتَ / أنتِsen | dört gözle bekle | |
| هو / هيo | dört gözle beklesin | |
| نحنbiz | dört gözle bekleyelim | |
| أنتم (وحضرتك)siz | dört gözle bekleyin | |
| همonlar | dört gözle beklesinler |
التصريف يُحسب آليًا حسب قواعد التركية. بعض الأفعال النادرة قد تختلف، وأشكال «أنا» في الأمر (geleyim) تعني «دعني…».
أفعال أخرى (١٦٩)
- çırpmakيخفق (البيض)
- davet etmekيدعو (إلى مناسبة)
- değiştirmekيغيّر، يبدّل
- demekيقول؛ يعني
- denemekيجرّب
- dikkat etmekينتبه، يعتني
- diktirmekيُخيّط (عند الخيّاط)
- dinlemekيستمع
- dinlenmekيستريح
- doğramakيقطّع (قطعًا صغيرة)
- doldurmakيملأ (استمارة، كأس)
- dönmekيعود
- dört gözle beklemekينتظر بفارغ الصبر
- dua etmekيدعو
- durmakيقف
- duymakيسمع
- düşmekيسقط
- düşünmekيفكّر
- eklemekيضيف
- ertelemekيؤجّل
- etmekيفعل (مع الأسماء)
- evlenmekيتزوّج
- fark etmekينتبه، يلاحظ
- geç kalmakيتأخّر
- gelmekيأتي